Sweter wyciąga się w łokciach, ponieważ dzianina jest tam stale zginana, rozciągana i ocierana. Łokieć działa jak „prasowacz” materiału, a włókna o małej sprężystości nie wracają po czasie do pierwotnego kształtu.
Dlaczego łokcie odkształcają się najszybciej?
Podczas zginania ręki oczka dzianiny po zewnętrznej stronie łokcia są naprężane. Gdy opierasz rękę o biurko, poręcz albo stół, dochodzi także tarcie i miejscowy nacisk. Powtarzane przez wiele godzin ruchy stopniowo rozluźniają splot, przez co materiał zaczyna odstawać.
Duże znaczenie ma sprężystość włókien, czyli ich zdolność do powrotu po rozciągnięciu. Wełna ma naturalną „pamięć kształtu”, dlatego po odpoczynku lub właściwym zwilżeniu często częściowo odzyskuje formę. Bawełna, wiskoza i wiele włókien syntetycznych łatwiej pozostają w kształcie nadanym przez użytkowanie.
Jak skład materiału wpływa na wyciąganie łokci?
Nie każdy sweter reaguje na zginanie w ten sam sposób. Przy podobnym kroju różnica może wynikać przede wszystkim z rodzaju włókien:
| Materiał | Podatność na wyciąganie | Zdolność do powrotu do formy |
|---|---|---|
| Wełna, w tym wełna merino | Mała lub umiarkowana | Dobra, szczególnie po odpoczynku i właściwym formowaniu |
| Bawełna | Umiarkowana lub duża | Ograniczona |
| Wiskoza | Duża | Niewielka po trwałym rozciągnięciu |
| Akryl | Umiarkowana lub duża | Często słaba, odkształcenie może pozostać na stałe |
Wełna merino zwykle lepiej znosi powtarzające się zginanie niż bawełna, ponieważ jej włókna są bardziej sprężyste. Nie oznacza to jednak, że jest odporna na każdą deformację. Ciężki sweter, intensywne tarcie i suszenie w niewłaściwej pozycji mogą również trwale zmienić jego kształt.
Czy da się naprawić wypchane łokcie?
Największą szansę na przywrócenie formy daje wełnie i kaszmirowi delikatne zwilżenie oraz ponowne ułożenie dzianiny. Nie rozciągaj jej na siłę. Zamiast tego wykonaj następujące czynności:
- Zwilżenie – nanieś na wypchany fragment letnią wodę, bez mocnego moczenia całego swetra.
- Formowanie – delikatnie ułóż łokieć dłonią tak, aby powrócił do płaskiego kształtu.
- Suszenie na płasko – połóż sweter na suchym ręczniku i pozostaw do całkowitego wyschnięcia.
- Ograniczenie prania – między praniami wietrz dzianinę, ponieważ częste pranie i wirowanie zwiększają ryzyko deformacji.
Przy bawełnie, wiskozie i akrylu efekt może być tylko częściowy. Jeśli włókna zostały trwale rozciągnięte, samo zwilżenie nie przywróci pierwotnego kształtu. Dlatego nie każdy sweter da się uratować, a suszenie na płasko najlepiej stosować od początku, zanim pojawią się wyraźne wypchnięcia.
